Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αύξησε την Πέμπτη το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης στο 2,5%, δεύτερη αύξηση μέσα σε τρεις μήνες, ενώ το επιτόκιο των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης διαμορφώθηκε στο 2,65% και της διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης στο 2,90%. Η απόφαση ήρθε με τον πληθωρισμό της ευρωζώνης στο 3,3% τον Αύγουστο, από 2,9% τον Ιούλιο, και με την Ελλάδα στο 3,7% από 2,7%. Για τα ελληνικά νοικοκυριά η μετάδοση της απόφασης περνά κυρίως μέσα από τον Euribor.
Πού βρίσκονται τα επιτόκια αναφοράς
Πριν από την απόφαση, ο Euribor ενός μήνα βρισκόταν στο 2,38%, ο τριμήνου στο 2,67% και ο εξαμήνου στο 2,80%. Τα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου στην Ελλάδα τιμολογούνται συνήθως ως Euribor τριμήνου ή εξαμήνου συν περιθώριο, οπότε η αναπροσαρμογή δεν είναι άμεση αλλά γίνεται στην επόμενη ημερομηνία επανακαθορισμού κάθε δανείου. Η αγορά είχε ήδη ενσωματώσει μέρος της αύξησης, γεγονός που εξηγεί γιατί οι δείκτες κινούνται πάνω από το προηγούμενο επίπεδο του βασικού επιτοκίου.
Τι δείχνουν τα ελληνικά στοιχεία
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, τον Ιούλιο το μέσο επιτόκιο των νέων στεγαστικών δανείων με κυμαινόμενο επιτόκιο παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητο στο 3,53%, ενώ το μέσο σταθμισμένο επιτόκιο του συνόλου των υφιστάμενων δανείων αυξήθηκε κατά 7 μονάδες βάσης στο 4,81%. Στην πλευρά των καταθέσεων η εικόνα είναι διαφορετική. Το μέσο επιτόκιο του συνόλου των νέων καταθέσεων παρέμεινε στο 0,39% και οι προθεσμιακές καταθέσεις νοικοκυριών έως ενός έτους στο 1,24%.
Το μέγεθος της επιβάρυνσης
Σε ένα στεγαστικό δάνειο 100.000 ευρώ με υπόλοιπη διάρκεια είκοσι ετών και επιτόκιο 3,53%, η μηνιαία δόση είναι περίπου 581 ευρώ. Μια πλήρης μετακύλιση της αύξησης των 25 μονάδων βάσης ανεβάζει τη δόση κοντά στα 594 ευρώ, δηλαδή περίπου 13 ευρώ τον μήνα ή 156 ευρώ τον χρόνο. Αν ακολουθήσει και δεύτερη αύξηση ίδιου μεγέθους, η επιβάρυνση διπλασιάζεται προς τα 26 ευρώ μηνιαίως. Τα ποσά είναι διαχειρίσιμα μεμονωμένα, όμως προστίθενται σε ένα ήδη ακριβότερο κόστος χρήματος.
Τι σημαίνει πρακτικά
Η ψαλίδα ανάμεσα στο κόστος δανεισμού και στην απόδοση των καταθέσεων παραμένει μεγάλη, οπότε ο αποταμιευτής δεν πρέπει να θεωρεί δεδομένο ότι η αύξηση θα περάσει γρήγορα στον λογαριασμό του. Για όποιον έχει δάνειο κυμαινόμενου επιτοκίου, αξίζει να ελεγχθεί η ημερομηνία επανακαθορισμού και το περιθώριο της σύμβασης. Για όποιον έχει ρευστότητα, τα βραχυπρόθεσμα ομόλογα και τα έντοκα γραμμάτια προσφέρουν σήμερα αποδόσεις σαφώς υψηλότερες από τις τραπεζικές καταθέσεις, με αντίστοιχη ωστόσο ανάγκη προσοχής στη διάρκεια και στη φορολογική μεταχείριση.
Πηγές, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, Τράπεζα της Ελλάδος, Ελληνική Ένωση Τραπεζών, Eurostat.
Το παρόν έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί επενδυτική συμβουλή ή σύσταση αγοράς ή πώλησης.