Το πετρέλαιο συνέχισε τη Δευτέρα την ανοδική του πορεία, με το Brent να ξεπερνά τα 108 δολάρια το βαρέλι σημειώνοντας κέρδη άνω του 3% και το αμερικανικό αργό WTI να ενισχύεται 2,3% γύρω στα 102 δολάρια. Αφορμή στάθηκε το προσωρινό κλείσιμο του σαουδαραβικού αγωγού Ανατολής Δύσης έπειτα από επίθεση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη, σε συνδυασμό με νέο χτύπημα σε εμπορικό πλοίο στο στενό του Ορμούζ.
Γιατί ο συγκεκριμένος αγωγός έχει σημασία
Ο αγωγός Ανατολής Δύσης, γνωστός και ως Petroline, μεταφέρει αργό από τα ανατολικά κοιτάσματα της Σαουδικής Αραβίας στο λιμάνι Γιανμπού της Ερυθράς Θάλασσας. Σύμφωνα με την αμερικανική Υπηρεσία Ενεργειακών Πληροφοριών, η δυναμικότητά του φτάνει τα 5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως και μπορεί να επεκταθεί έως τα 7 εκατομμύρια. Είναι δηλαδή η βασική εναλλακτική διαδρομή που παρακάμπτει το στενό του Ορμούζ.
Η σημασία αυτή γίνεται κρίσιμη τώρα. Οι ροές αργού μέσω του Ορμούζ έχουν υποχωρήσει σε περίπου 7 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, από περίπου 20 εκατομμύρια πριν από την κλιμάκωση της σύγκρουσης. Το κλείσιμο του αγωγού αφαιρεί την παράκαμψη ακριβώς τη στιγμή που η αγορά τη χρειάζεται περισσότερο. Στην επίθεση σε εμπορικό πλοίο την Κυριακή σκοτώθηκε ένα άτομο και τραυματίστηκαν τρία, σύμφωνα με ιρανικές αρχές.
Η μετακύλιση στις τιμές καυσίμων
Η αναταραχή δεν περιορίζεται στο αργό. Οι συνδυασμένες συγκρούσεις έχουν θέσει εκτός λειτουργίας διυλιστήρια συνολικής δυναμικότητας περίπου 5 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως, κάτι που πιέζει δυσανάλογα τα τελικά προϊόντα. Στις Ηνωμένες Πολιτείες η μέση τιμή του ντίζελ έφτασε την Παρασκευή τα 6 δολάρια το γαλόνι, από 5,85 δολάρια μία εβδομάδα νωρίτερα, ενώ η βενζίνη διαμορφώθηκε στα 4,22 δολάρια.
Το δίλημμα της Fed
Η άνοδος της ενέργειας φτάνει σε δύσκολο σημείο. Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα συνεδριάζει στις 16 Σεπτεμβρίου με τις αγορές να θεωρούν σχεδόν βέβαιη μια αύξηση επιτοκίων, καθώς ο πληθωρισμός του Αυγούστου παρέμεινε αυξημένος. Η ενεργειακή κρίση ενισχύει τον γενικό πληθωρισμό μέσω των τιμών καυσίμων και μεταφορών, την ίδια ώρα που λειτουργεί ως φόρος στην κατανάλωση και επιβραδύνει την οικονομία.
Τι σημαίνει πρακτικά για τον επενδυτή
Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η τρέχουσα άνοδος του πετρελαίου δεν οφείλεται σε ισχυρή ζήτηση αλλά σε διαταραχή προσφοράς. Οι δύο περιπτώσεις συμπεριφέρονται διαφορετικά. Ένα σοκ προσφοράς αποκλιμακώνεται γρήγορα αν αποκατασταθεί η υποδομή, όμως όσο διαρκεί πιέζει ταυτόχρονα τα περιθώρια των βιομηχανικών κλάδων, των αεροπορικών και των μεταφορών και στηρίζει τις ενεργειακές εταιρείες.
Για τον Έλληνα επενδυτή υπάρχει και άμεση διάσταση. Η ναυτιλία επωφελείται από τα υψηλά ναύλα δεξαμενόπλοιων που προκύπτουν από τις μεγαλύτερες διαδρομές, ενώ η ενεργειακή επιβάρυνση μετακυλίεται σταδιακά στο κόστος ζωής και στα περιθώρια των εισηγμένων της βιομηχανίας. Οι εξελίξεις παραμένουν γεωπολιτικές και συνεπώς απρόβλεπτες ως προς τον χρόνο εκτόνωσης.
Πηγές, Υπηρεσία Ενεργειακών Πληροφοριών των ΗΠΑ, Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας, ανακοινώσεις σαουδαραβικών αρχών, στοιχεία διεθνών αγορών εμπορευμάτων.
Το παρόν έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί επενδυτική συμβουλή ή σύσταση αγοράς ή πώλησης.
