Ο Ντόναλντ Τραμπ κατάφερε την Πέμπτη να κλείσει μια δύσκολη συμφωνία με Ρεπουμπλικάνους από πολιτείες με υψηλή φορολογία και να καταπνίξει μια ανταρσία συντηρητικών για τις κρατικές δαπάνες, εξασφαλίζοντας οριακά την ψήφιση του φορολογικού του νομοσχεδίου από τη Βουλή των Αντιπροσώπων.
Ωστόσο, για να περάσει το εμβληματικό του σχέδιο και από τη Γερουσία, θα χρειαστεί να αντιμετωπίσει έναν αντίπαλο πιο δύσκολο και απρόβλεπτο: τις αγορές ομολόγων.
Η απόδοση του 30ετούς αμερικανικού ομολόγου ξεπέρασε ξανά το όριο του 5%, δείχνοντας ότι οι επενδυτές απαιτούν υψηλότερο «τίμημα» για να χρηματοδοτήσουν το αυξανόμενο χρέος των ΗΠΑ. Την ίδια ώρα, τρίτος οίκος αξιολόγησης υποβάθμισε την πιστοληπτική ικανότητα της χώρας, προβλέποντας ότι το χρέος θα αγγίξει το 134% του ΑΕΠ μέσα στη δεκαετία — από περίπου 100% σήμερα.
Αυτό απέχει πολύ από τις υποσχέσεις που έδωσε ο Τραμπ τον Μάρτιο στο Κογκρέσο για ισοσκελισμένο προϋπολογισμό «στο κοντινό μέλλον». Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει φοροελαφρύνσεις για βασικά εκλογικά ακροατήρια: εργαζόμενους με φιλοδωρήματα, αγοραστές αυτοκινήτων και συνταξιούχους.
Η αγορά δεν πείθεται
Αν και το οικονομικό επιτελείο του Τραμπ υποστηρίζει πως το πακέτο θα ενισχύσει την επιχειρηματική εμπιστοσύνη και τις επενδύσεις, οι αγορές στέλνουν διαφορετικά μηνύματα. Οι αποδόσεις στα ομόλογα ανεβαίνουν, η ζήτηση σε δημοπρασίες πέφτει και το κόστος δανεισμού αυξάνεται.
«Ο κόσμος έχει κουραστεί. Δεν υπάρχει κανείς που να δείχνει υπευθυνότητα στην Ουάσινγκτον», δήλωσε ο Τζον Φαθ, διαχειριστής στην BTG Pactual Asset Management. «Η αγορά θα το δείξει με τον δικό της τρόπο.»
Η αντίδραση αυτή θυμίζει την προηγούμενη σύγκρουση του Τραμπ με τις αγορές, όταν τον Απρίλιο αναγκάστηκε να παγώσει δασμούς λίγες ώρες μετά την επιβολή τους, λόγω της εκτίναξης των αποδόσεων στα ομόλογα.
Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: όσο πιο ψηλά ανεβαίνουν οι αποδόσεις, τόσο πιο ακριβό γίνεται για την κυβέρνηση να εξυπηρετήσει το χρέος της. Και η οικονομική ασφυξία καραδοκεί.
Η πολιτική πίεση εντείνεται
Στη Γερουσία, ο Ρεπουμπλικανός ηγέτης Τζον Θιούν προειδοποιεί ότι οι υποβαθμίσεις είναι «προειδοποιητική βολή» και ζητά σοβαρό περιορισμό των δαπανών στο τελικό νομοσχέδιο. Παράλληλα, οι απαιτήσεις από γερουσιαστές για ακόμη περισσότερες φορολογικές ελαφρύνσεις απειλούν την εύθραυστη ισορροπία.
Μία από τις πιο αμφιλεγόμενες παραχωρήσεις του Τραμπ ήταν η αύξηση του πλαφόν για τις εκπτώσεις σε τοπικούς και πολιτειακούς φόρους από 10.000 σε 40.000 δολάρια — μια κίνηση που εξασφάλισε τις ψήφους των Ρεπουμπλικάνων από πολιτείες όπως η Νέα Υόρκη και η Καλιφόρνια.
Όμως αυτό ήταν που οδήγησε σε απότομη αύξηση 12 μονάδων βάσης στις αποδόσεις των 30ετών ομολόγων, προκαλώντας νέες πιέσεις για περικοπές δαπανών ώστε να εξευμενιστούν οι σκληροπυρηνικοί.
Το πολιτικό στοίχημα του 2026
Καθώς πλησιάζει το τριήμερο της Memorial Day, ο Τραμπ πιέζει για άμεση ψήφιση, προσδοκώντας ένα «θετικό σοκ» στην οικονομία πριν τις ενδιάμεσες εκλογές του 2026. «Αν είμαστε σε τροχιά οικονομικής έκρηξης τότε, θα κρατήσουμε τη Βουλή», δήλωσε ο πρώην Πρόεδρος της Βουλής Νιουτ Γκίνγκριτς.
Ωστόσο, το πολιτικό ρίσκο παραμένει μεγάλο. Αν η αγορά ομολόγων συνεχίσει να απορρίπτει τη δημοσιονομική στρατηγική του Τραμπ, και αν οι περικοπές καθυστερήσουν ή αποδυναμωθούν στη Γερουσία, η πρόωρη επιτυχία του νομοσχεδίου μπορεί να αποδειχθεί πυροτέχνημα.
