Η σαουδαραβική Aramco ακύρωσε ή μετέθεσε φορτία αργού που προορίζονταν για τουλάχιστον τρία ευρωπαϊκά διυλιστήρια στο τελευταίο δεκαήμερο του Σεπτεμβρίου, με ορισμένες παραδόσεις να μετακινούνται ακόμη και για τον Νοέμβριο. Αιτία είναι η παρατεταμένη διακοπή λειτουργίας του αγωγού που συνδέει τα ανατολικά κοιτάσματα του βασιλείου με την Ερυθρά Θάλασσα. Το Brent διαπραγματεύεται πάνω από τα 108 δολάρια το βαρέλι, ενώ το διαπραγματεύσιμο αμοιβαίο κεφάλαιο πετρελαίου USO ενισχύθηκε κατά 3,96% στα 162,87 δολάρια.
Ο αγωγός που παρακάμπτει τον Ορμούζ
Ο αγωγός Petroline, γνωστός και ως αγωγός Ανατολής Δύσης, κατασκευάστηκε το 1981 και έχει μήκος περίπου 1.200 χιλιόμετρα. Μεταφέρει αργό από την περιοχή του Abqaiq προς το λιμάνι Yanbu στην Ερυθρά Θάλασσα, επιτρέποντας στο Ριάντ να εξάγει χωρίς να περνά από τα Στενά του Ορμούζ. Η μέγιστη δυναμικότητά του φτάνει τα 7 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, αν και οι πραγματικές ροές κινούνταν αρκετά χαμηλότερα. Μετά τις επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη στα μέσα Σεπτεμβρίου η λειτουργία ανεστάλη, ενώ οι εκτιμήσεις για τον χρόνο των επισκευών μιλούν για αρκετές εβδομάδες.
Ποια διυλιστήρια πιέζονται
Ανάμεσα στους πληττόμενους αγοραστές ξεχωρίζει ο πολωνικός όμιλος Orlen, που προμηθεύεται περίπου το 40% του αργού του από τη Saudi Aramco και λειτουργεί μονάδες σε Πολωνία, Λιθουανία και Τσεχία. Ο όμιλος στρέφεται ήδη σε εναλλακτικές ποιότητες από τη Βόρεια Θάλασσα, κίνηση που αυξάνει το κόστος προμήθειας. Το λιμάνι Yanbu διατηρούσε αποθέματα λίγων μόνο ημερών, γεγονός που περιορίζει τα περιθώρια κάλυψης των συμβολαίων μέσω αποθηκευμένων ποσοτήτων.
Η μετάδοση στις τιμές και στον πληθωρισμό
Η διαταραχή δεν αφορά μόνο το αργό. Οι τιμές του ντίζελ στην Ευρώπη και στην Ασία έχουν ενισχυθεί αισθητά, ενώ στις ΗΠΑ το ντίζελ ξεπέρασε για πρώτη φορά τα 6 δολάρια το γαλόνι. Πρόκειται για το καύσιμο των μεταφορών, της γεωργίας και της βιομηχανίας, οπότε η άνοδός του περνά με χρονική υστέρηση σε ένα ευρύ φάσμα τιμών καταναλωτή. Αυτός είναι και ο λόγος που η ενεργειακή αναταραχή συνδέεται άμεσα με την άνοδο των αποδόσεων στα κρατικά ομόλογα και με τις προσδοκίες για αυστηρότερη νομισματική πολιτική.
Τι σημαίνει για τον επενδυτή
Η παρατεταμένη διακοπή ευνοεί βραχυπρόθεσμα τα περιθώρια διύλισης και τις εταιρείες ενέργειας, επιβαρύνει όμως κλάδους με υψηλό κόστος καυσίμου, όπως οι αερομεταφορές και οι χερσαίες μεταφορές. Το κρίσιμο ερώτημα είναι η διάρκεια. Μια ταχεία αποκατάσταση θα αφαιρούσε γρήγορα το ασφάλιστρο κινδύνου από τις τιμές, ενώ μια παράταση για εβδομάδες κρατά ζωντανό τον πληθωριστικό κίνδυνο ακριβώς τη στιγμή που οι κεντρικές τράπεζες εξετάζουν αυστηρότερη στάση.
Πηγές στοιχείων, ανακοινώσεις της Saudi Aramco και του υπουργείου Ενέργειας της Σαουδικής Αραβίας, καθώς και δεδομένα των αγορών εμπορευμάτων.
Το παρόν έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί επενδυτική συμβουλή ή σύσταση αγοράς ή πώλησης.
