Το κόστος μεταφοράς του αργού πετρελαίου έχει φτάσει σε επίπεδα που σπάνια έχουν καταγραφεί στην ιστορία της ναυτιλίας. Η ναύλωση ενός πολύ μεγάλου δεξαμενόπλοιου, ενός VLCC, για ταξίδι που ξεκινά από τον Περσικό Κόλπο και περνά από τα Στενά του Ορμούζ ξεπέρασε το ένα εκατομμύριο δολάρια την ημέρα, σύμφωνα με στοιχεία της εταιρείας ναυτιλιακών δεδομένων Windward. Μεταφρασμένο σε κόστος ανά βαρέλι, ο ναύλος προσθέτει περίπου 26 δολάρια, τη στιγμή που το Brent διαπραγματεύεται κοντά στα 101 δολάρια και υποχωρεί σήμερα περίπου 2,5%. Με άλλα λόγια, περίπου το ένα τέταρτο του ποσού που πληρώνει ο τελικός αγοραστής αφορά το ταξίδι και όχι το ίδιο το καύσιμο.
Γιατί λείπουν τα δεξαμενόπλοια
Η αιτία δεν είναι η παραγωγή αλλά η γεωγραφία. Οι διαταραχές στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ και οι παρακάμψεις της Ερυθράς Θάλασσας έχουν επιμηκύνει σημαντικά τις διαδρομές. Ταυτόχρονα, αρκετοί Ασιάτες διυλιστές αντικαθιστούν φορτία της Μέσης Ανατολής με αμερικανικό αργό, ένα ταξίδι που διαρκεί πολλαπλάσιο χρόνο. Το ίδιο πλοίο μεταφέρει έτσι λιγότερα φορτία μέσα στη χρονιά, οπότε ο στόλος που υπάρχει στα χαρτιά αποδίδει στην πράξη πολύ λιγότερη χωρητικότητα. Επειδή η παραγγελία και η παράδοση ενός νέου VLCC απαιτεί χρόνια, η προσφορά δεν μπορεί να απαντήσει άμεσα και η ισορροπία διορθώνεται μόνο μέσω της τιμής του ναύλου.
Ποιος κερδίζει και ποιος επιβαρύνεται
Οι πλοιοκτήτες δεξαμενόπλοιων βρίσκονται στην καλύτερη φάση της τελευταίας δεκαετίας, με έσοδα ανά ημέρα που πολλαπλασιάζουν τα λειτουργικά τους κόστη. Το ελληνικό ενδιαφέρον είναι προφανές, καθώς ελληνικών συμφερόντων εταιρείες ελέγχουν μεγάλο μέρος του παγκόσμιου στόλου δεξαμενόπλοιων και αρκετές από αυτές είναι εισηγμένες στη Νέα Υόρκη. Στην αντίπερα όχθη βρίσκονται τα διυλιστήρια και οι κλάδοι που καταναλώνουν καύσιμα, από τις αεροπορικές έως τις μεταφορές, αφού ο ναύλος περνά τελικά στην τιμή του ντίζελ και της βενζίνης.
Η μακροοικονομική διάσταση
Ένα κόστος μεταφοράς τέτοιου μεγέθους λειτουργεί σαν κρυφός φόρος στην παγκόσμια ενέργεια. Ακόμη και αν η τιμή του αργού υποχωρήσει, ο τελικός καταναλωτής δεν βλέπει ανάλογη ελάφρυνση όσο ο ναύλος παραμένει υψηλός. Αυτό δυσκολεύει το έργο των κεντρικών τραπεζών, επειδή η ενεργειακή συνιστώσα του πληθωρισμού παραμένει ανθεκτική για λόγους που δεν έχουν σχέση με τη ζήτηση.
Τι σημαίνει πρακτικά για τον επενδυτή
Ο κλάδος της δεξαμενοπλοΐας είναι εξαιρετικά κυκλικός και τα σημερινά κέρδη προεξοφλούν μια κατάσταση που μπορεί να αντιστραφεί γρήγορα αν αποκλιμακωθεί η ένταση. Ιστορικά, οι μετοχές του κλάδου κορυφώνουν πριν από τους ναύλους. Αντίστοιχα, όποιος έχει θέσεις σε διυλιστήρια, μεταφορές ή βιομηχανία καλό είναι να υπολογίσει ότι η πίεση στα περιθώρια δεν θα εξαφανιστεί μόνο επειδή υποχωρεί η τιμή του Brent.
Το παρόν έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί επενδυτική συμβουλή ή σύσταση αγοράς ή πώλησης.
Πηγές στοιχείων, Baltic Exchange, Windward, ICE Brent.
